విజయవాడ, 2026 సెప్టెంబర్ 20, (జనగళం డెస్క్):
అక్షయ తృతీయ సందర్భంగా బంగారం కొనుగోలు చేయడం తెలుగు లోగిళ్లలో తరతరాలుగా వస్తున్న సాంప్రదాయం. ఈ పవిత్ర దినాన కొనుగోలు చేసిన బంగారం అక్షయం (తరగనిది)గా వర్ధిల్లుతుందని విశ్వాసం. అయితే మార్కెట్లో పెరిగిన ధరల నేపథ్యంలో, కష్టపడి సంపాదించిన సొమ్ముతో కొనుగోలు చేసే బంగారం నాణ్యమైనదేనా కాదా అని నిర్ధారించుకోవాల్సిన బాధ్యత వినియోగదారులపై ఉంది. మోసాలు, అనవసర నష్టాల బారిన పడకుండా ఉండేందుకు నిపుణులు సూచిస్తున్న మార్గదర్శకాలు ఇక్కడ పరిశీలిద్దాం.
తప్పనిసరిగా చేయాల్సినవి (Dos):
- BIS హాల్మార్కింగ్ & HUID తనిఖీ: ప్రభుత్వం నిబంధనల ప్రకారం హాల్మార్క్ లేని బంగారాన్ని విక్రయించడం చట్టరీత్యా నేరం. ఆభరణంపై బ్యూరో ఆఫ్ ఇండియన్ స్టాండర్డ్స్ (BIS) త్రిభుజాకారపు లోగో, స్వచ్ఛత గ్రేడ్ (ఉదాహరణకు 22 క్యారెట్లకు 22K916, 18 క్యారెట్లకు 18K750), ఆరు అంకెల ఆల్ఫాన్యూమరిక్ HUID (Hallmark Unique Identification) కోడ్ ముద్రించి ఉన్నాయో లేదో భూతద్దంతో క్షుణ్ణంగా పరిశీలించాలి. కేంద్ర ప్రభుత్వం తీసుకొచ్చిన ‘BIS Care’ మొబైల్ యాప్లో HUID కోడ్ ఎంటర్ చేసి అది రిజిస్టర్డ్ జ్యువెలర్ ద్వారా హాల్మార్క్ చేయబడిందో లేదో తనిఖీ చేయవచ్చు.
- మార్కెట్ రేటును సరిచూసుకోండి: బంగారం ధరలు రోజురోజుకూ మారుతుంటాయి. నగల దుకాణానికి వెళ్లే ముందే ఆ రోజు మీ నగరంలో 24 క్యారెట్లు, 22 క్యారెట్ల గ్రాము ధర ఎంత ఉందో అధికారిక బులియన్ మార్కెట్ సూచీల్లో తెలుసుకోవాలి.
- తయారీ ఛార్జీల (Making Charges) పై బేరం: నగల డిజైన్ను బట్టి తయారీ ఛార్జీలు సాధారణంగా 8% నుండి 25% వరకు ఉంటాయి. అక్షయ తృతీయ సందర్భంగా దాదాపు అన్ని ప్రముఖ బ్రాండ్లు మేకింగ్ ఛార్జీలపై రాయితీలు అందిస్తాయి. వేర్వేరు షోరూమ్లలో ఈ ఛార్జీలను సరిపోల్చుకుని రాయితీ పొందాలి.
- పక్కా జీఎస్టీ ఇన్వాయిస్ పొందండి: బంగారం బరువు (గ్రాముల్లో), నికర బరువు (Net Weight), క్యారెట్ స్వచ్ఛత, ఆ రోజు బంగారం రేటు, తయారీ ఛార్జీలు, రాళ్ల విలువ మరియు 3 శాతం జీఎస్టీ (GST) స్పష్టంగా నమోదైన అధికారిక టాక్స్ ఇన్వాయిస్ను మాత్రమే తీసుకోవాలి.
ఎట్టిపరిస్థితుల్లో చేయకూడనివి (Don’ts):
- రాళ్ల బరువుకు బంగారం ధర చెల్లించవద్దు: రత్నాలు, కుందన్లు లేదా పూసలు పొదిగిన నగలు కొనుగోలు చేసేటప్పుడు స్థూల బరువు (Gross Weight) కాకుండా, రాళ్లను మినహాయించిన ‘నికర బంగారు బరువు’కు (Net Gold Weight) మాత్రమే బంగారం రేటు వర్తిస్తుందో లేదో చూడాలి. రాళ్ల బరువుకు కూడా బంగారపు ధర కట్టే దుకాణాల్లో మోసపోవద్దు.
- ధ్రువీకరణ పత్రాలు లేని రత్నాలను కొనవద్దు: వజ్రాలు లేదా విలువైన కెంపులు, పచ్చలు పొదిగిన ఆభరణాలు తీసుకుంటే, ఆ రత్నాల నాణ్యతను ధ్రువీకరించే ల్యాబ్ సర్టిఫికెట్లు (IGI, GIA లేదా SGL) తప్పనిసరిగా తీసుకోవాలి.
- పెట్టుబడి కోసం భారీ డిజైన్ల నగలు వద్దు: మీరు కేవలం పెట్టుబడి కోసమే బంగారం కొనాలనుకుంటే, నగల జోలికి వెళ్లకపోవడమే మంచిది. ఎందుకంటే నగలపై తయారీ ఛార్జీలు, జీఎస్టీలు తిరిగి అమ్మినప్పుడు రావు. పెట్టుబడి కోసం 24 క్యారెట్ గోల్డ్ కాయిన్లు, బార్లు లేదా గోల్డ్ ఈటీఎఫ్ (Gold ETFs)లను ఎంచుకోవడం ఉత్తమం.
- నగదు రూపంలో బిల్లు లేకుండా కొనవద్దు: కొంతమంది 3% జీఎస్టీ ఆదా పేరుతో బిల్లు లేకుండా నగదు రూపంలో బంగారం కొనుగోలు చేస్తుంటారు. ఇలా చేయడం వల్ల భవిష్యత్తులో ఆ నగల్లో కల్తీ ఉన్నట్లు తేలినా, లేదా వాటిని తిరిగి అమ్మాలనుకున్నా వినియోగదారుల రక్షణ చట్టం కింద ఎలాంటి న్యాయపరమైన సహాయం లభించదు.
